Projectenbank

Projectenoverzicht

 
 

Project: Burgerschap en Schoolontwikkeling

Thema's:
Onderwijs, Gedrag en Maatschappij
Doorlooptijd:
van 1 juni 2010 tot 1 november 2014
Aanleiding
In de beroepssector voortgezet onderwijs is burgerschapsvorming van leerlingen een wettelijke vastgelegde opdracht. Het gaat om de taak van het onderwijs om jongeren te leren een beeld van zichzelf in relatie tot de wereld op te bouwen en er reflexief mee om te gaan (vorming van sociale identiteit).
Veel scholen en leraren worstelen met de vraag hoe ze burgerschapsvorming pedagogisch verantwoord vorm kunnen geven. Ze hebben behoefte aan een visie op pedagogische kwaliteit en een concrete wijze van werken waarmee deze kwaliteit wordt gewaarborgd, opdat een integrale aanpak op burgerschapsvorming kan worden gerealiseerd. De lerarenteams van de vier scholen in dit consortium vragen hiertoe om ondersteuning. Die vraag wordt door de schoolleiding erkend als een essentiële schoolbrede uitdaging.

Doelstelling
De doelstelling van het project is het realiseren van een integrale aanpak van burgerschapsvorming in scholen voor voortgezet onderwijs. De centrale vraag hierbij is: Hoe kan door eigen (ontwerp)onderzoek van leraren en door ondersteunende leiderschapspraktijken de pedagogische kwaliteit van onderwijsinhouden, onderwijsvormen en onderwijsuitvoering aangaande burgerschapsvorming van leerlingen worden verbeterd?

Leraren in vier scholen voor voortgezet onderwijs gaan zelf onderwijs ontwerpen onder begeleiding van onderzoekers van de betrokken hogescholen. Per deelnemende school worden vo-docentonderzoekers aangesteld en is er een hbo-onderzoeker beschikbaar voor begeleiding. De ontwerpen zullen vervolgens op de eigen school, door zowel de ontwerpleraren als andere leraren, worden getest op het effect op pedagogische kwaliteit bij leraren en burgerschapsvorming bij leerlingen.
In het verlengde van de schoolgebonden activiteiten vinden vier schooloverstijgende deelstudies plaats naar de ontwikkeling van pedagogisch-onderzoekende houding bij leraren, de vorm en effecten van onderwijsontwerpen van burgerschapsvorming door pedagogische kwaliteit, de rol van eigen onderzoek in de professionele ontwikkeling van leraren, en de aansturing van schoolontwikkeling aangaande burgerschapsvorming door schoolleiders. Deze deelstudies worden uitgevoerd door hbo-onderzoekers onder verantwoordelijkheid van lectoren en met hoogleraren als adviseurs.

Beoogde resultaten
Dit RAAK-PRO project levert een diversiteit van concrete onderwijsvormen op met informatie over de werking ervan wat betreft de pedagogische kwaliteit van leraren en burgerschapsvorming van leerlingen. Bovendien levert het programma informatie op over randvoorwaarden in de zin van leiderschapspraktijken (gericht op schoolontwikkeling) en professionalisering van leraren waaronder deze onderwijsvormen kunnen worden geïmplementeerd. De resultaten kunnen leraren en schoolleiders van andere scholen een nieuw houvast geven in hun taakstelling met betrekking tot burgerschapsvorming in brede zin (c.q. begeleiding van sociale identiteitsvorming).

Consortiumleden

  • Fioretti College
  • Olympus College
  • Panta Rhei
  • Van der Capellen SG

Netwerk- en projectleden