EQUIP: Educators' Quality Upgrade for Inclusive (design) Practices in health

Studenten, docent-onderzoekers in zorg- en welzijnsopleidingen en professionals in deze domeinen maken steeds vaker gebruik van ontwerpgerichte werkwijzen (human centered design), met name bij het ontwikkelen van innovatieve oplossingen die de - transitie in de - zorg hard nodig heeft. Een mensgerichte ontwerpbenadering beoogt een diepgaander begrip te bevorderen wat betreft de kenmerken, behoeften, ervaringen van betrokken zorgvragers en/of professionals. Het beoogt cocreatie, waarbij zorgvragers en professionals actief participeren. Bij kwetsbare doelgroepen is het realiseren van een daadwerkelijk inclusief ontwerpproces vaak een uitdaging, maar wel cruciaal om interventies en hulpmiddelen effectief te laten aansluiten bij de specifieke context en behoeften van deze doelgroep. Kijkend naar landelijke zorg- en welzijnsberoepsprofielen wordt het stimuleren van participatie en cocreatie, maar ook het onderzoekend en oplossend vermogen, een steeds belangrijker competentie voor professionals.
Momenteel is ontwerpgericht onderzoek bij de meeste hbo Z&W-opleidingen reeds een structureel onderdeel (afstuderen, minoren, fieldlabs), maar wel betrekkelijk nieuw. Een landelijke peiling maakt duidelijk dat docent-onderzoekers zelf meer ervaring en verdieping willen in ontwerpgericht onderzoek, maar ook in het didactisch goed over te brengen naar studenten. Met name bij het inzetten van de meer inclusieve methoden heerst handelingsverlegenheid: toegankelijk, effectief en respectvol samenwerken met (e.g. cognitief/intellectueel, visueel, psychisch) kwetsbare doelgroepen vergt een creatievere, afwijkende aanpak in vergelijking met reguliere onderzoeksmethoden. Terwijl daar in potentie juist de grootste meerwaarde ligt van een ontwerpgerichte aanpak.
Dit onderzoek beoogt deze problematiek te adresseren. In de eerste fase wordt onderzocht welke dilemma’s en uitdagingen studenten en docenten ervaren bij ontwerpgericht onderzoek met kwetsbare doelgroepen. Vervolgens worden, in samenwerking met docent-onderzoekers, concrete handreikingen en materialen ontwikkeld die bijdragen aan een inclusieve, meer creatieve toepassing van ontwerpgerichte methoden. Tenslotte werken we aan ondersteunende materialen en activiteiten (in cocreatie met docenten en studenten) om de genoemde kennisproducten te implementeren in onderwijsmodules binnen zorg- en welzijnsopleidingen.