Kerngezin binnen Gezinshuizen

Gezinshuizen vormen een kleinschalige vorm van jeugdhulp voor kinderen die niet thuis of in een pleeggezin kunnen wonen. Gezinshuisouders combineren professionele zorg met gezinsleven, ruim de helft heeft eigen kinderen. De kerngezinleden – gezinshuisouders en eigen kinderen – vervullen daardoor een dubbelrol. De stabiliteit van het kerngezin speelt een grote rol in het voorkomen van breakdowns; het voortijdig beëindigen van plaatsingen (HS Leiden et al., 2019). Een breakdown veroorzaakt vertrouwensverlies, gedragsproblemen en verminderd kans op hereniging.
Gezinshuisouders zijn zowel zorgprofessional als ouder en de eigen kinderen voelen zich naast 'gewoon kind' vaak ook informeel hulpverlener. Deze ervaren dubbelrol veroorzaakt spanningen; eigen kinderen cijferen zichzelf regelmatig weg en gezinshuisouders ondervinden moeite hiermee om te gaan. Betrokken professionals, die gezinshuizen ondersteunen, vinden het lastig om het bespreekbaar te maken. Hoewel zorgorganisaties (waaronder Gezinshuis.com, Triade Vitree en Present24x7) de problemen erkennen, ontbreekt het aan een duidelijke richtlijn en werkwijze voor ondersteuning van het kerngezin.
De maatschappelijke urgentie neemt toe door beleidsontwikkelingen: de afbouw van gesloten jeugdzorg en de wettelijke stimulans voor plaatsingen in gezinsgerichte voorzieningen. Hierdoor groeit de behoefte aan duurzame ondersteuning van gezinshuizen.
Het doel van dit fellowship is onderzoeken hoe kerngezinleden beter ondersteund kunnen worden bij hun dubbelrol in het gezinshuis. In Werkpakket 1 wordt middels een behoeftenonderzoek de ervaringen van gezinshuisouders, eigen kinderen en professionals geïnventariseerd. In Werkpakket 2 wordt deze kennis vertaald naar ontwerpprincipes en kaders voor een conceptinterventie ter ondersteuning van het kerngezin. Er worden gastlessen en kennisclips ontwikkeld voor onderwijs en (afstudeer)studenten van Toegepaste Psychologie sluiten aan.
Tijdens project Het Gewone Leven heb ik ruime ervaring opgedaan met kwalitatieve onderzoek vaardigheden, de verbinding met onderwijs én met het betrekken van zorgorganisaties, onderwijsorganisaties en gezinshuisouders. Hierdoor begrijp ik de praktische en interpersoonlijke uitdagingen van werken met gezinshuizen en kan ik de ontwerpprincipes/kaders toepasbaar maken voor praktijk en onderwijs.