Stemmen voor Veiligheid

De Jeugdbescherming kampt met een gepolariseerde en negatieve beeldvorming in het maatschappelijk debat. De vele en diverse stemmen die in deze problematiek een rol spelen, laten zich moeilijk horen. De Jeugdbescherming wil verkennen hoe kunst deze stemmen kan versterken en deze complexiteit kan verbeelden, door mensen hun verhaal te laten vertellen op hun eigen manier, zonder oordeel en niet oplossingsgericht. Deze KIEM is hierin een eerste stap, door ervaringsgericht, artistiek onderzoek te doen in en door transdisciplinaire co-creatieve maakprocessen.
Tegelijkertijd doet het Rijk een oproep aan kunstenaars en ontwerpers om ontwerpkracht in te zetten voor publieke vraagstukken. Voor HKU is het dan ook urgent om kunststudenten goed op dit hybride werkveld voor te bereiden. Ook het werkveld verlangt dat alumni goed onderlegd zijn om te kunnen werken in een, vaak precaire, sociaal-maatschappelijke context. Zo ook Stut Theater, dat communitytheater maakt, een theatervorm die bij uitstek gaat over de connectie tussen mensen vanuit hun persoonlijke verhaal. We beogen dan ook om de benodigde kennis en vaardigheden hiervoor vast te leggen.
Stemmen voor Veiligheid analyseert reeds bestaande artistieke methodes en bouwt daarop voort met praktische, belichaamde en ervaringsgerichte kennis in een studentenproject en workshops met Stut. We beogen een domein-overschrijdende praktijkgids en training over transdisciplinair werken te ontwikkelen, die hand in hand gaan met een artistieke uiting van meerstemmigheid, die het ingewikkelde speelveld van de Jeugdbescherming in al zijn complexiteit laat zien.
De onderzoeksvraag van Stemmen voor Veiligheid is: Hoe kunnen artistieke, transdisciplinaire, co-creatieve maakprocessen meerstemmigheid bevorderen in de maatschappelijke context in en rondom de Jeugdbescherming, welke kennis en vaardigheden zijn hiervoor nodig en hoe kunnen we deze overdraagbaar maken?

Eindrapportage

Jeugdzorg kampt met een gepolariseerde beeldvorming in het maatschappelijk debat. De diverse stemmen laten zich moeilijk horen. Jeugdzorg wil verkennen hoe kunst deze complexiteit kan verbeelden.

Tegelijkertijd doet het Rijk een oproep aan kunstenaars en ontwerpers om ontwerpkracht in te zetten voor publieke vraagstukken. Voor HKU is het dan ook urgent om hen goed op dit hybride werkveld voor te bereiden. Dat geldt ook voor praktijkpartner Stut Theater, dat communitytheater maakt, een theatervorm die bij uitstek gaat over de connectie tussen mensen vanuit hun persoonlijke verhaal.

Deze KIEM onderzocht via ervaringsgericht en artistiek onderzoek hoe artistieke, transdisciplinaire en co-creatieve maakprocessen meerstemmigheid kunnen bevorderen in de maatschappelijke context in en rondom jeugdzorg, en welke kennis en vaardigheden hiervoor nodig zijn.

Na een analyse van bestaande artistieke methodes (in werkpakket 1) leverde een negenweeks studenten-project de theatervoorstelling Twijfelmoed op; ervaringsdeskundigen (professionals en cliënten) uit de jeugdzorg werden gekoppeld aan derdejaars HKU-studenten. Samen verbeeldden ze hun jeugdzorgervaringen. Het resultaat was, kortweg, veel meer nuances in wederzijdse oordelen en veel kennis over wat sociaal-artistiek werk vraagt van studenten en docenten. Dit werkpakket 2 leverde een domein-overschrijdende praktijkgids over transdisciplinair werken op en een video die in werkpakket 3 werd gebruikt als gespreksstarter.

Met de opbrengsten van werkpakket 2 gingen we diverse publieke gesprekken aan over jeugdzorg: op 26 juni in het Huis voor Actief Burgerschap (bibliotheek Utrecht), op 26 september tijdens het Betweter Festival in Tivoli, 1 oktober tijdens de HKU onderzoeksdag binnen de Utrecht Science Week in het Universiteitsmuseum Utrecht, en op 14 november tijdens het Festival van de Tussenruimte (voor en door jeugdzorgprofessionals). Deze gesprekken hielpen om beelden, ervaringen en oordelen over de jeugdzorg in beweging te brengen. De resultaten zijn vastgelegd in een artikel (te publiceren in Forum+) en bundel [titel]